Google PlusFacebookTwitter

Wybrał datę swojej śmierci, a to dopiero początek jego kariery

By on 28 marca 2015 in Blog | 0 comments

Share On GoogleShare On FacebookShare On Twitter

To było dla niego trochę na rękę. Mógł to zrobić niemalże na swoich warunkach. Mimo, że był oskarżonym, to właśnie on wybrał, to co się stało i w jaki sposób. Czy mogę go ocenić źle? W żadnym razie. Oto jedna z najważniejszych postaci jakie chodziły po ziemi. Nie miałbym nic przeciwko, żeby to właśnie jemu budować pomniki.

Często porównywany jest do Chrystusa. Mają sporo wspólnego. Przedstawiali pewną nową ideę, posiadali szereg uczniów. Byli niezrozumiani, a także traktowani jako zagrożenie dla status quo. Wywarli bardzo wielki wpływ na dzisiejszą kulturę europejską. Mimo że Sokrates, bo o nim mowa, nie napisał nic, lub nic się nie zachowało do dzisiejszych czasów, to mamy sporo przekazów na jego temat. Jednym z najważniejszych źródeł są dzieła Platona. Zapewne można habilitację zrobić tylko na temat platońskiego Sokratesa, ale nie o to tu chodzi.

Platon popełnił kilka dialogów, w których główną postacią jest jego mentor i nauczyciel – Sokrates. Część z jego dialogów można uznać za wierne przedstawienie postaci i poglądów Mistrza. Jednym z takich dzieł jest „Obrona Sokratesa”. Przez wielu uważana za jedno z najbardziej doniosłych pism w dziejach ludzkości. Mocne słowa prawda?

Dzieło to jest stosunkowo krótkie. Można je przeczytać pewnie w około godzinę. Nie jest to też typowy dialog. Jest to przedstawienie procesu, jaki został wytoczony Sokratesowi przez trzech obywateli Aten. Jak to się skończyło? Spektakularnie.

W Obronie przeczytamy dwie mowy Sokratesa, w których broni on swoich poglądów. Tak swoich poglądów, nie siebie. Staje naprzeciw sędziom, którzy gotowi są skazać go na śmierć. Za co? Akt oskarżenia brzmi, dla nas, kuriozalnie.

 

Zbrodnię popełnia Sokrates, bogów, których państwo uznaje, nie uznając, inne zaś nowe duchy wprowadzając; zbrodnię też popełnia, psując młodzież.

 

Za coś takiego groziła mu śmierć. Ot dzień jak co dzień nieprawdaż?

Co jest takiego w tej postaci, że jest tak pociągająca? Pewnie znasz powiedzenie „wiem, że nic nie wiem”. Nieco przewrotne i być może nie do końca prawdziwe, ale pokazujące stosunek Sokratesa do dyskusji. Otóż, w moim przekonaniu, wychodził on z założenia, że trudno jest dojść do prawdy, nie warto zakładać, że się coś wie, dopóki się tego dobrze nie sprawdzi. To założenie na starcie dawało mu przewagę w dyskusji. Mógł z czystym umysłem podejść do każdego problemu, bez uprzedzeń i założeń.

A robił tak często, bo całe życie. Mistrz szukał sprawiedliwości. Szukał jej w innych ludziach, twierdząc, że ta cnota jest najważniejszą. Że należy bardziej dbać o to by być dobrym człowiekiem, niż o majątek. Wypytywał więc mieszkańców Aten, którzy sądzili, że coś wiedzą. Szybko okazywało się, że to nieprawda. A jak łatwiej zrobić sobie wrogów, niż publicznie pokazać, że się mylą.

Jak mówi sam Sokrates, robił tak bo bóg mu kazał. Z lektury dowiesz się więcej szczegółów, bo to naprawdę ciekawa historia.

Można by mówić i pisać o nim bardzo wiele. Na samym jednak początku warto zapoznać się z samym źródłem. Nie jest to rozprawa filozoficzna. Czyta się ją bardzo przyjemnie. Są tam zwroty akcji, ironia, czarny humor i być może happy end. Wszystko co powinien mieć dobry hollywoodzki film.

Poszedłem nawet o krok dalej i nagrałem audiobook. Jeśli masz godzinę i dziesięć minut i chcesz posłuchać, to zapraszam. Jako że prawa autorskie wygasły jakoś niedawno, słuchowisko jest całkowicie za darmo. Zrobiłem to, żeby mieć z tego frajdę. Mimo, że okazało się to trudne i pracochłonne, to warto było. Finalny efekt, jak na pierwszy projekt tego typu, mnie zadowala. Teraz poddaję moje czytanie pod Twoją krytyczną ocenę.

Na warsztat wziąłem tłumaczenie Władysława Witwickiego. Było ono robione w 1920 roku. Stąd język może wydać Ci się nieco archaiczny. Mam jednak nadzieję, że to Ci nie przeszkodzi w odbiorze jednego z najwybitniejszych dzieł w historii kultury europejskiej.

Posłuchaj krótkiego fragmentu audiobooka

      Obrona Sokratesa - Platon - Piotr Jurgielewicz

Obrona Sokratesa – darmowy audiobook

 

Submit a Comment

Twój adres email nie zostanie opublikowany. Pola, których wypełnienie jest wymagane, są oznaczone symbolem *

Share This